Κοιμητήριο Αφιδνών: Τα επίσημα στοιχεία, η πραγματική αιτία του προβλήματος και η αναγκαία λύση

Το υφιστάμενο Κοιμητήριο Αφιδνών και η άμεση περιοχή του. 

Η αεροφωτογραφία είναι ενδεικτική της θέσης του υφιστάμενου Κοιμητηρίου και δεν αποτελεί πρόταση επέκτασης ή αξιολόγηση καταλληλότητας συγκεκριμένης γειτονικής έκτασης.

Στο φύλλο Ιουλίου 2026 της εφημερίδας "Αποψη τώρα", αριθμός φύλλου 106, δημοσιεύθηκε άρθρο με τίτλο "Τεράστιο πρόβλημα στο Κοιμητήριο Αφιδνών".

Στο δημοσίευμα αναφερόταν ότι, κατά τον χρόνο σύνταξης του ρυμοτομικού σχεδίου της Ιπποκρατείου Πολιτείας, υπήρχε πρόβλεψη για χώρο Κοιμητηρίου και πλατεία, σε συγκεκριμένο σημείο το οποίο στη συνέχεια "εξαφανίστηκε" και "πολύ πιθανόν έγινε οικόπεδα".

Ο ΣΔΙΠ ζήτησε άμεσα την αποκατάσταση της ανακριβούς αυτής αναφοράς.

Μετά από τηλεφωνική επικοινωνία με τον συντάκτη του άρθρου, δημοσιογράφο κ. Ανδρέα Κατσένο, ο οποίος ζήτησε τα σχετικά στοιχεία προκειμένου να προβεί στη διόρθωση του δημοσιεύματος, ο ΣΔΙΠ απέστειλε 13 αρχεία με τα επίσημα διοικητικά, συμβολαιογραφικά και πολεοδομικά τεκμήρια.

Τα στοιχεία δεν αφήνουν περιθώριο παρερμηνείας.

Από το εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο της Ιπποκρατείου Πολιτείας και από τα επίσημα διαγράμματα εφαρμογής δεν προκύπτει χώρος Κοιμητηρίου που να καταργήθηκε, να εξαφανίστηκε ή να μετατράπηκε σε οικόπεδα.

1. Τι προκύπτει από τα επίσημα έγγραφα

Η εξέταση των στοιχείων πρέπει να γίνει με τη χρονολογική σειρά με την οποία εξελίχθηκε η διαδικασία έγκρισης του ρυμοτομικού σχεδίου.

Η εισήγηση και η Πράξη 1659 του 1972

Η από 12.10.1972 εισήγηση προς το Συμβούλιο Δημοσίων Εργων αφορά την επίσημη διοικητική εξέταση της ρυμοτομικής μελέτης, των ενστάσεων και των προτεινόμενων τροποποιήσεων.

Από το έγγραφο δεν προκύπτει πρόβλεψη χώρου Κοιμητηρίου ούτε κατάργηση συγκεκριμένης πλατείας με σκοπό τη μετατροπή της σε οικοδομήσιμα οικόπεδα.

Η συμβολαιογραφική Πράξη Παραιτήσεως 22 της 11.09.1973

Με την πράξη αυτή ο Συνεταιρισμός παραιτήθηκε από κάθε αξίωση αποζημίωσης για τους κοινόχρηστους και κοινωφελείς χώρους του ρυμοτομικού σχεδίου.

Οι χώροι κατονομάζονται ρητά ως:

Οδοί.

Πλατείες.

Αλση.

Χώροι σχολικών κτιρίων.

Χώροι αθλοπαιδιών.

Παιδική χαρά.

Χώρος εκκλησίας.

Χώρος Κοιμητηρίου δεν αναφέρεται.

Η Συμπληρωματική Πράξη Παραιτήσεως 31205 της 20.05.1977

Η πράξη αυτή συντάχθηκε λίγους μήνες πριν από την τελική έγκριση του ρυμοτομικού σχεδίου.

Επαναλαμβάνει τις ίδιες κατηγορίες κοινόχρηστων και κοινωφελών χώρων και συμπληρώνει την πράξη του 1973 ως προς ακίνητα που είχε αποκτήσει μεταγενέστερα ο Συνεταιρισμός.

Και στην πράξη αυτή δεν περιλαμβάνεται χώρος Κοιμητηρίου.

Το ΦΕΚ 482 Δ της 25.11.1977

Με το Προεδρικό Διάταγμα της 23.11.1977, το οποίο δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 482 Δ της 25.11.1977, εγκρίθηκε το ρυμοτομικό σχέδιο της Ιπποκρατείου Πολιτείας.

Από το εγκεκριμένο σχέδιο δεν προκύπτει θεσμοθετημένος χώρος Κοιμητηρίου.

Το ΦΕΚ 406 Δ της 31.07.1979

Το ΦΕΚ 406 Δ του 1979 περιλαμβάνει τα επίσημα τοπογραφικά διαγράμματα εφαρμογής του εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου.

Από το σύνολο των διαγραμμάτων εφαρμογής δεν προκύπτει:

Χώρος Κοιμητηρίου.

Συγκεκριμένη πλατεία συνδεόμενη με χώρο Κοιμητηρίου.

Κατάργηση τέτοιου χώρου.

Μετατροπή του σε οικοδομήσιμα οικόπεδα.

2. Οι χώροι που παραχωρήθηκαν στην Κοινότητα Αφιδνών

Οι κοινωφελείς χώροι που παραχωρήθηκαν στην Κοινότητα Αφιδνών είναι συγκεκριμένοι και ταυτοποιημένοι κατά Οικοδομικό Τετράγωνο, χρήση και εμβαδόν.

Πρόκειται για τους ακόλουθους εννέα χώρους:

1. Ο.Τ. 31,       χώρος σχολικού κτιρίου, 6.817,92 τετραγωνικά μέτρα.
2. Ο.Τ. 129Α, χώρος Γυμνασίου, 17.464,63 τετραγωνικά μέτρα.
3. Ο.Τ. 156,    χώρος σχολικού κτιρίου, 5.226,56 τετραγωνικά μέτρα.
4. Ο.Τ. 218,    χώρος σχολικού κτιρίου, 5.873,50 τετραγωνικά μέτρα.
5. Ο.Τ. 319,    χώρος σχολικού κτιρίου, 6.007,26 τετραγωνικά μέτρα.
6. Ο.Τ. 333,    χώρος αθλοπαιδιών, 8.907,60 τετραγωνικά μέτρα.
7. Ο.Τ. 347,    χώρος αθλοπαιδιών, 21.866,47 τετραγωνικά μέτρα.
8. Ο.Τ. 347Α, παιδική χαρά, 1.995,34 τετραγωνικά μέτρα.
9. Ο.Τ. 348,    χώρος αθλοπαιδιών, 8.250,42 τετραγωνικά μέτρα.

Η συνολική τους έκταση ανέρχεται σε 82.409,70 τετραγωνικά μέτρα.

Μεταξύ των ανωτέρω χώρων δεν περιλαμβάνεται χώρος Κοιμητηρίου.

Η γενική αναφορά σε "πλατείες" στις συμβολαιογραφικές πράξεις δεν αποδεικνύει ότι υπήρχε συγκεκριμένη πλατεία δίπλα σε χώρο Κοιμητηρίου, η οποία καταργήθηκε και μετατράπηκε σε οικόπεδα.

Για τη θεμελίωση ενός τόσο σοβαρού ισχυρισμού θα απαιτούνταν:

1. Προσδιορισμός συγκεκριμένου Οικοδομικού Τετραγώνου ή συγκεκριμένης γεωγραφικής θέσης.
2. Εγκεκριμένο και δημοσιευμένο διάγραμμα.
3. Διοικητική πράξη χαρακτηρισμού του χώρου.
4. Μεταγενέστερη διοικητική πράξη κατάργησης ή τροποποίησης.
5. Στοιχεία από τα οποία να προκύπτει ότι ο χώρος μετατράπηκε σε οικοδομήσιμα οικόπεδα.

Τέτοια στοιχεία δεν αναφέρονται στο δημοσίευμα και δεν προκύπτουν από τα επίσημα έγγραφα.

3. Το πραγματικό πρόβλημα του Κοιμητηρίου Αφιδνών

Ο ΣΔΙΠ δεν αμφισβητεί ότι το Κοιμητήριο Αφιδνών αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα κορεσμού.

Το πρόβλημα, όμως, δεν μπορεί να συνδέεται με ανακριβείς αναφορές περί δήθεν εξαφανισμένου χώρου Κοιμητηρίου στην Ιπποκράτειο Πολιτεία.

Η επιβάρυνση του Κοιμητηρίου αποτελεί αυτοτελές ζήτημα δημοτικής υποδομής, πληθυσμιακής εξέλιξης και έλλειψης έγκαιρου σχεδιασμού.

Η Δημοτική Κοινότητα Αφιδνών καταλαμβάνει έκταση 34,6 τετραγωνικών χιλιομέτρων, δηλαδή περίπου 34.638 στρεμμάτων.

Δεν ταυτίζεται με την Ιπποκράτειο Πολιτεία, αλλά περιλαμβάνει περισσότερους οικισμούς.

4. Η πληθυσμιακή εξέλιξη από το 2001 έως το 2021

Για να υπάρχει ομοειδής σύγκριση, λαμβάνεται υπόψη ο μόνιμος πληθυσμός των Απογραφών 2001, 2011 και 2021.

Απογραφή 2001

Αφίδνες, 1.653 κάτοικοι.

Αγία Τριάδα, Ιπποκράτειος Πολιτεία, 84 κάτοικοι.

Δροσοπηγή, 143 κάτοικοι.

Κοκκινόβραχος, 170 κάτοικοι.

Κοσμοθέα, 49 κάτοικοι.

Σταθμός Αφιδνών, 323 κάτοικοι.

Σύνολο Δημοτικής Κοινότητας, 2.422 κάτοικοι.

Απογραφή 2011

Αφίδνες, 1.908 κάτοικοι.

Αγία Τριάδα, Ιπποκράτειος Πολιτεία, 959 κάτοικοι.

Δροσοπηγή, 156 κάτοικοι.

Κοκκινόβραχος, 195 κάτοικοι.

Κοσμοθέα, 131 κάτοικοι.

Σταθμός Αφιδνών, 293 κάτοικοι.

Σύνολο Δημοτικής Κοινότητας, 3.642 κάτοικοι.

Απογραφή 2021

Αφίδνες, 2.422 κάτοικοι.

Αγία Τριάδα, Ιπποκράτειος Πολιτεία, 995 κάτοικοι.

Δροσοπηγή, 164 κάτοικοι.

Κοσμοθέα, 158 κάτοικοι.

Σύνολο Δημοτικής Κοινότητας, 3.739 κάτοικοι.

Ο Κοκκινόβραχος και ο Σταθμός Αφιδνών δεν εμφανίζονται πλέον ως αυτοτελείς οικισμοί στον επίσημο πίνακα του 2021.

Για τον λόγο αυτό, δεν είναι ορθή η απευθείας σύγκριση ανά οικισμό χωρίς τη συνεκτίμηση των σχετικών διοικητικών μεταβολών.

5. Η συνολική πληθυσμιακή μεταβολή

Από το 2001 έως το 2011 ο πληθυσμός της Δημοτικής Κοινότητας αυξήθηκε από 2.422 σε 3.642 κατοίκους.

Η αύξηση ήταν 1.220 κάτοικοι, δηλαδή 50,37 τοις εκατό.

Από το 2011 έως το 2021 ο πληθυσμός αυξήθηκε από 3.642 σε 3.739 κατοίκους.

Η αύξηση ήταν 97 κάτοικοι, δηλαδή 2,66 τοις εκατό.

Συνολικά, από το 2001 έως το 2021, ο πληθυσμός αυξήθηκε κατά 1.317 κατοίκους, δηλαδή κατά 54,38 τοις εκατό.

Η μεγαλύτερη αύξηση σημειώθηκε κατά τη δεκαετία 2001 έως 2011, όταν η ευρύτερη περιοχή των Αφιδνών αναπτύχθηκε έντονα ως περιαστική περιοχή της Αθήνας.

Η Αγία Τριάδα, Ιπποκράτειος Πολιτεία, αυξήθηκε από 84 κατοίκους το 2001 σε 959 το 2011 και σε 995 το 2021.

Η αύξηση αυτή είναι σημαντική και πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στον σχεδιασμό των υποδομών.

Δεν μεταβάλλει, όμως, το γεγονός ότι το 2021 η Ιπποκράτειος Πολιτεία αντιπροσώπευε 995 από τους 3.739 κατοίκους, δηλαδή 26,61 τοις εκατό του συνολικού πληθυσμού της Δημοτικής Κοινότητας.

Οι υπόλοιποι οικισμοί αντιπροσώπευαν 2.744 κατοίκους, δηλαδή 73,39 τοις εκατό.

Επομένως, η επιβάρυνση του Κοιμητηρίου δεν μπορεί να αποδίδεται αποκλειστικά ή συνολικά στην Ιπποκράτειο Πολιτεία.

6. Ποια στοιχεία απαιτούνται για την πραγματική αιτία του κορεσμού

Για να προσδιοριστεί με ακρίβεια η προέλευση της επιβάρυνσης απαιτούνται τουλάχιστον τα ακόλουθα στοιχεία:

1. Το μητρώο ταφών.
2. Ο αριθμός ενταφιασμών ανά έτος.
3. Ο τόπος κατοικίας των ενταφιασθέντων.
4. Ο αριθμός ανακομιδών.
5. Η διαθέσιμη και η υπολειπόμενη χωρητικότητα.
6. Η πραγματική περιοχή εξυπηρέτησης του Κοιμητηρίου.

Χωρίς αυτά τα στοιχεία δεν μπορεί να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα ότι ο κορεσμός του Κοιμητηρίου οφείλεται σε έναν μόνο οικισμό.

7. Η αναγκαία λύση για νέο Κοιμητήριο

Η πραγματική αντιμετώπιση του προβλήματος δεν βρίσκεται στην αναζήτηση ανύπαρκτων προβλέψεων στα σχέδια της Ιπποκρατείου Πολιτείας του 1977 και του 1979.

Βρίσκεται στην άμεση δρομολόγηση νόμιμης και επιστημονικά τεκμηριωμένης χωροθέτησης νέου Κοιμητηρίου για το σύνολο της Δημοτικής Κοινότητας Αφιδνών.

Η Δημοτική Αρχή πρέπει άμεσα να προχωρήσει στις ακόλουθες ενέργειες.

Εκπόνηση μελέτης αναγκών και χωρητικότητας

Η μελέτη πρέπει να περιλαμβάνει:

Την υφιστάμενη χωρητικότητα.

Τον αριθμό των ετήσιων ταφών.

Τον αριθμό των ανακομιδών.

Τις πληθυσμιακές προβολές.

Τις ανάγκες των επόμενων είκοσι έως τριάντα ετών.

Αναζήτηση κατάλληλου χώρου στο σύνολο των Αφιδνών

Η αναζήτηση δεν μπορεί να περιορίζεται στην Ιπποκράτειο Πολιτεία ή σε έναν μόνο οικισμό.

Πρέπει να εξεταστούν περισσότερες εναλλακτικές θέσεις στο σύνολο των περίπου 34.638 στρεμμάτων της Δημοτικής Κοινότητας.

Αξιολόγηση με αντικειμενικά και ελέγξιμα κριτήρια

Οι υποψήφιες θέσεις πρέπει να αξιολογηθούν με βάση:

1. Την πολεοδομική και χωροταξική συμβατότητα.
2. Τη γεωλογική και υδρογεωλογική καταλληλότητα.
3. Την προστασία του υπόγειου υδροφόρου ορίζοντα.
4. Τις απαιτούμενες αποστάσεις από οικισμούς και ευαίσθητες χρήσεις.
5. Την προστασία ρεμάτων και περιοχών πλημμυρικού κινδύνου.
6. Το δασικό καθεστώς.
7. Το αρχαιολογικό καθεστώς.
8. Το καθεστώς προστατευόμενων περιοχών.
9. Τη δυνατότητα ασφαλούς οδικής πρόσβασης.
10. Το ιδιοκτησιακό καθεστώς και τη δυνατότητα απόκτησης του χώρου.
11. Την περιβαλλοντική και υγειονομική αδειοδότηση.

Ενταξη στον πολεοδομικό σχεδιασμό

Η μόνιμη λύση πρέπει να ενσωματωθεί στο ισχύον ή υπό εκπόνηση πολεοδομικό εργαλείο της Δημοτικής Ενότητας Αφιδνών.

Η χωροθέτηση πρέπει να ενταχθεί στο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο, εφόσον η σχετική διαδικασία εξακολουθεί να αποτελεί το εφαρμοστέο πλαίσιο, ή στο διάδοχο Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο.

Παράλληλα, εφόσον ο χρόνος ολοκλήρωσης του συνολικού πολεοδομικού σχεδιασμού δεν ανταποκρίνεται στον επείγοντα χαρακτήρα του προβλήματος, ο Δήμος πρέπει να εξετάσει, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες, την άμεση κίνηση διαδικασίας Τοπικού Ρυμοτομικού Σχεδίου για τον συγκεκριμένο κοινωφελή χώρο.

Η διαδικασία πρέπει να συνοδεύεται από πλήρη τεχνικό, περιβαλλοντικό, ιδιοκτησιακό και υγειονομικό φάκελο.

Η ακριβής διοικητική διαδρομή πρέπει να οριστικοποιηθεί από τις αρμόδιες πολεοδομικές και περιβαλλοντικές υπηρεσίες, μετά την επιλογή και τον έλεγχο της κατάλληλης θέσης.

8. Η ευθύνη της Δημοτικής Αρχής

Η διαδικασία χωροθέτησης νέου Κοιμητηρίου δεν πρέπει να αρχίσει όταν εξαντληθεί και ο τελευταίος διαθέσιμος χώρος του υφιστάμενου Κοιμητηρίου.

Η αύξηση του πληθυσμού των Αφιδνών από 2.422 κατοίκους το 2001 σε 3.739 κατοίκους το 2021 είχε καταστήσει το πρόβλημα ορατό και προβλέψιμο εδώ και πολλά χρόνια.

Η Δημοτική Αρχή δεν καλείται σήμερα απλώς να διαπιστώσει το πρόβλημα. Επρεπε ήδη να έχει δρομολογήσει τη λύση του.

9. Η αποκατάσταση της πραγματικής εικόνας

Από τα επίσημα πολεοδομικά και συμβολαιογραφικά στοιχεία δεν προκύπτει ότι στο εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο της Ιπποκρατείου Πολιτείας υπήρχε χώρος Κοιμητηρίου ή συγκεκριμένη πλατεία που στη συνέχεια εξαφανίστηκε ή μετατράπηκε σε οικόπεδα.

Ο κορεσμός του Κοιμητηρίου Αφιδνών αποτελεί πραγματικό αλλά αυτοτελές ζήτημα δημοτικού σχεδιασμού.

Αφορά το σύνολο της Δημοτικής Κοινότητας Αφιδνών και δεν μπορεί να αποδίδεται αποκλειστικά στην Ιπποκράτειο Πολιτεία.

Η λύση είναι η άμεση αναζήτηση και νόμιμη χωροθέτηση νέου Κοιμητηρίου, με βάση τα πραγματικά πληθυσμιακά δεδομένα, τις ανάγκες ολόκληρης της Κοινότητας και την αυστηρή πολεοδομική, περιβαλλοντική και υγειονομική νομοθεσία.

 

🟢 ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ

“ΔΙΕΘΝΗΣ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟΣ ΠΟΛΙΤΕΙΑ” ΣΥΝ.ΠΕ.

Γ.Ε.ΜΗ.: 168286001000  Α.Φ.Μ.: 096084905

Έδρα: Λ. Αλεξάνδρας 44, Αθήνα 11473

Έτος ίδρυσης: 1968  Κατάσταση: Ενεργή

🌐 www.sdip.gr| 📧 info@sdip.gr| 📞 210 8232348